Veel nieuwe input door Design Thinking in Waalwijk

Data wordt aangevuld met ervaring
Op vrijdag 10 november kwamen negen ervaringsdeskundigen en evenzoveel professionals samen voor de eerste Design Thinking-sessie van de pilot ‘Voorkomen van opgroeien in ontwikkelarmoede in de eerste 1000 dagen. Deze pilot is mede mogelijk gemaakt door een innovatiesubsidie van GGD Hart voor Brabant. Projectleider Astrid van de Griendt vertelt: “Na de data-analyse eerder dit jaar en de bespreking van die data in Waalwijk is dit de volgende stap. Het was een mooie eerste bijeenkomst in een veilige sfeer. We hebben veel uitgewisseld.”

Design Thinking
In navolging van de data-analyse over ontwikkelarmoede in de eerste 1000 dagen organiseren we Design Thinking-sessies in Waalwijk en Tilburg. Medio november zijn we gestart met de eerste. Projectleider Evelien Specken van GGD Hart voor Brabant was hierbij: “De ervaringsdeskundigen hebben hun verhaal ‘op papier gezet’ en ook professionals hebben gedeeld wat zij over dit thema in hun werk zien. We hebben ons in elkaar verdiept. De volgende keer verdiepen we ons verder in een van de vraagstukken die ouders, hun netwerk en professionals zien. Dit doen we met de inzichten uit de data-analyse, zoals bijvoorbeeld de rol van de opleiding van de ouders, op tafel.” De ervaringsdeskundigen en professionals brachten veel in en hebben ook al de eerste ideeën uitgewisseld voor een innovatie. Lievijn, één van de trainers: “De ervaringen die mensen deelden over armoede waren zowel hartverscheurend als hoopvol. De Design Thinking-methode helpt om direct echt in gesprek te gaan.”

Mooie mix
Astrid van de Griendt benadrukt het belang van de mix tussen professionals en mensen die zelf in hun leven met deze problematiek te maken hebben of hadden. “We hebben van FNO Zorg voor Kansen subsidie gekregen voor een reële vergoeding van de ervaringsdeskundigen voor hun deelname aan de designsessies. Dat vinden we belangrijk. Smart Start staat voor data, kennis en ervaringen. We baseren ons dus niet alleen op data van CBS, de gemeente en in dit geval ook de GGD. Persoonlijke ervaringen van mensen en hun kennis zijn net zo belangrijk. Samen krijg je een compleet beeld en kun je komen tot mooie preventieve oplossingen.”

Vervolg
Het project in Waalwijk startte met de wens van de gemeente en moet leiden tot een collectieve en preventieve oplossing voor opgroeien in ontwikkelarmoede in de eerste 1000 dagen van een kind. Sjan Beerens, beleidsambtenaar gemeente Waalwijk met armoede in haar portefeuille is blij met de stappen die worden gezet: “Doorbreken van generatie-armoede start bij het leggen van een stevig fundament tijdens de eerste dagen van het kind. De inzichten uit het project van Smart Start helpen om het kinderarmoede effectief en duurzaam te bestrijden.” Begin 2024 is duiding van de data-analyse ook de start van designsessies in de gemeenten Gilze en Rijen en Tilburg.

Pilot Onderwijs Tilburg leidt tot Charlie

Op 1 november is Charlie geïntroduceerd in de buurt Oud-Reeshof in Tilburg. Met een afwisselend programma in de Buurthoeve en de Breukelentuin maakte de buurt kennis met het concept Charlie en het gelijknamige team. Charlie is bedacht in het designproces van de Smart Start-pilot Onderwijs Tilburg, is in de wijk verder uitgewerkt en nu van start.

Op 1 november is Charlie geïntroduceerd in de buurt Oud-Reeshof in Tilburg. Met een afwisselend programma in de Buurthoeve en de Breukelentuin maakte de buurt kennis met het concept Charlie en het gelijknamige team. Charlie is bedacht in het designproces van de Smart Start-pilot Onderwijs Tilburg, is in de wijk verder uitgewerkt en nu van start.

Charlie is voor ouders en verzorgers in de buurt Oud-Reeshof met kinderen van nul tot en met zes jaar met vragen over fijn wonen, leven en opvoeden in de buurt. Charlie bestaat uit drie dingen: een kennismakingsdoosje dat ouders via consultatiebureau, kinderopvang of school krijgen; de website charliehelpt.nl met informatie over fijn wonen, leven en opvoeden op basis van acht ontwikkelgebieden: bewegen, veiligheid, gezondheid, verantwoordelijkheid, ontwikkelen, respecteren, erbij horen en met liefde verzorgen én Team Charlie. Op de website charliehelpt.nl is te zien waar je terecht kunt als je een vraag hebt voor jezelf of jouw kind, andere ouders en verzorgers wil ontmoeten of hulp zoekt over een bepaald onderwerp.

Team Charlie

Charlie is een initiatief van kinderopvang, scholen en ondersteunende personen en organisaties uit de buurt Oud-Reeshof. Samen vormen zij Team Charlie. Ze helpen ouders graag verder wanneer ze dat nodig hebben. Charlie is dichtbij en persoonlijk. Heidi Baars, van Xpect Primair, was nauw betrokken bij de ontwikkeling. Zij vertelt: “Die laagdrempeligheid is echt belangrijk. Dat mensen vragen durven stellen en de juiste weg weten te vinden. Dat we het samen doen, vind ik echt mooi. De naam Charlie is voor iedereen, het is in meerdere talen een bekende naam en is afgeleid van Charles Rey de Carle. Charles Rey kocht Rey’s Hof, een landgoed dat in de 17e eeuw in het gebied van de huidige Reeshof lag. Dat maakt Charlie dus echt van ons.” 

Samen
Charlie is bedacht tijdens een designsessie in de Smart Start-pilot Onderwijs Tilburg. Heidi Baars was hierbij: “We zijn samen met buurtbewoners, leerkrachten, de gemeente, de GGD en bedrijven uit de buurt gaan brainstormen vanuit de onderzoeksvraag ‘Hoe kunnen we voor kinderen van nul tot zeven jaar in Oud-Reeshof, met de kracht uit de wijk door middel van preventie, het hoge aantal beschikkingen jeugdhulpverlening verminderen?’. Dat hebben we volgens de Design Thinking-methode gedaan, waardoor we op de Kansencirkel (LAAT JE INSPIREREN – K!NDT) uitkwamen. Het idee ontstond dat er meer nodig is voor kind om zich goed te ontwikkelen naast onderwijs en voeding. Daardoor zijn we op de acht genoemde ontwikkelgebieden uitgekomen. We hebben een prototype van Charlie gemaakt en dat zijn we verder gaan uitwerken.”

Betrokkenheid
Stefanie Bolsius vertelt namens de werkgroep dat de aftrap van Charlie op 1 november zeer geslaagd was: “Met verschillende organisaties uit de buurt hebben we een mooie start gemaakt en de basis van dit project neergezet. Het was een mooie dag waarin ouders, verzorgers, professionals elkaar ontmoetten, terwijl de kinderen meededen met verschillende activiteiten. Enthousiaste ouders en professionals maakten meteen plannen voor een Sinterklaas- en Driekoningenviering. Dat willen we. We doen het samen.” Heidi Baars vult aan: “Het gaat om sociale cohesie. We merken nu al dat er steeds meer mensen betrokken willen zijn en dat er ook belangstelling is uit andere wijken.”

Smart Start op de Met Andere Ogen Doen-dag

Netwerk Met Andere Ogen en Smart Start delen de ambitie om de ontwikkelkansen voor kinderen te vergroten. Sinds de start delen deze programma’s/netwerken kennis en ervaringen met elkaar. Dat doen ze ook tijdens de Met Andere Ogen – Doen Dag op 24 november 2023.

Tijdens deze dag vertellen Astrid Plagmeijer van Expect013 en Ilse van Gompel van Sterk Huis in de ochtend over Smart Start en in de middag gaat een van de werksessies over Smart Start in de praktijk – Team op Maat, met Ekram Gaoui en Vivian Jacobs van Sterk Huis.

Meer weten? Kijk op: Met Andere Ogen Doen-Dag | Met Andere Ogen

PoVo Ambassadeurs gestart!

Trots: in Tilburg-Noord zijn naar aanleiding van een Smart Start project acht POVO ambassadeurs gestart. Deze acht dames ondersteunen ouders van kinderen in groep 7 en 8 bij de veelheid aan keuzes en vragen die gepaard gaan met de overstap naar het voortgezet onderwijs. Zij stellen zich zelf graag voor!

Het filmpje is gemaakt door Youssef Aabich

Bekijk hier het filmpje

“Op een andere manier over problemen nadenken”

Geslaagde masterclasses Smart Start najaar 2023
In september en oktober zijn er weer Masterclasses Smart Start gegeven. Deelnemers van verschillende organisaties (Gemeente Tilburg, GGD Hart voor Brabant, Sterk Huis, Universiteit Utrecht, Centerdata en De Spelende Kinderopvang) maakten kennis met de Smart Start manier van denken. In de introductie werd door programmamanagers Vivian Jacobs en Teun Brand meer uitleg gegeven over wat Smart Start inhoudt en hoe je het kunt inzetten. Wiedi Hartveld, gedragscoach bij Sterk Huis zei hierover het volgende: “Ik vond het bijzonder om op een andere, voor mij nieuwe manier over problemen na te denken.”

Datageletterdheid
De masterclass Datageletterdheid die bestond uit twee dagdelen werd verzorgd door Patricia Prüfer van Centerdata. Zij gaf meer uitleg in inzichten rondom de inzet van data in het sociale domein. Maaike de Pijper, beleidsmedewerker bij Gemeente Tilburg geeft aan veel aan de masterclass te hebben gehad: “Ik heb gezien dat we meer uit data kunnen halen dan we nu doen. Nu gebruiken we data veelal achteraf, maar interessanter is hoe je data kunt inzetten om aan oplossingen en preventie te werken. Het met elkaar uitwisselen van data die we al hebben en wat we al weten hoeft niet altijd ingewikkeld te zijn. Je kunt inzetten wat je al hebt en wellicht daarmee al veel bereiken.” Deelneemster Sabine Donders, trainer bij Sterk Huis vult aan: “Het zet je zelf ook aan het denken over hoe je data, waar je ook echt iets mee kan, in je eigen werk kunt ophalen. Dat kan heel waardevol zijn. Het geeft vaak een bevestiging van wat je al vermoedt, maar hierdoor zijn aannames geen aannames meer.”

Het tweede dagdeel benadrukte het combineren van data met informatie die je ophaalt bij de doelgroep (bijvoorbeeld via interviews). Alle deelnemers hadden de opdracht gekregen om met ouders van jonge kinderen een gesprek te voeren over de uitdagingen waar ze mee te maken hebben. Evelien Specken van de GGD Hart voor Brabant ziet voordelen van deze aanpak: “De combinatie van ervaring en data, dat is iets waar we nog niet heel veel in doen, maar wat wel echt veel nieuwe inzichten voor oplossingen kan geven.”

Design Thinking

De masterclass Design Thinking werd verspreid over twee dagdelen gegeven door Mirjam Meijer van Make Day en Nienke de Leeuw. Via de stappen: inleven in de doelgroep, definiëren van het probleem, verbeelden van de eerste ideeën, prototypen en testen maakten deelnemers kennis met deze manier van denken en konden ze het zelf ervaren. Deelneemster Femke Mombers was enthousiast: “Het was leuk omdat we veel dingen zelf konden doen. Het eerste deel was wat meer theorie en het laatste deel zijn we echt aan de slag gegaan. Ik heb andere organisaties beter leren kennen en vond het plezierig om ruimte te hebben om meer out-of-the-box te denken.” Ze zou haar collega’s ook graag kennis laten maken met deze manier van denken: “Om ze te verrassen met de ideeën de je aan de hand van deze methode boven tafel krijgt. 

“Het was leuk om een prototype te maken en dat ook echt te gaan testen. We kregen verrassende input en het bracht ook echt het gesprek op gang,” aldus Miranda Huis in ’t Veld die beleidsmaker is bij De Spelende Kinderopvang. Maaike de Pijper was blij met alle goeie tips die ze van de trainers kreeg: “Fijn dat je verschillende tools aangereikt krijgt en dat je ook een onderdeel van het proces kunt uitvoeren en dus in het klein zelf kunt gaan brainstormen.”

Ook deelnemen aan een masterclass? Meld je dan nu aan op: Masterclasses – Smart Start (besmartstart.nl)